Je partner is net bevallen van jullie baby. Zij heeft gelukkig nog enkele maanden recht op kraamverlof, maar hoe zit het eigenlijk met jou als papa? In Nederland hebben vaders steeds meer recht op vrije dagen na de geboorte van een kindje. Dit gaat deels om verlof dat je direct na de geboorte opneemt, maar ook om vrije dagen die je nog jarenlang inzet. Dat maakt het makkelijker om je op je gezin te richten en om af en toe een papadag in te plannen. Maar hoe werkt ouderschapsverlof voor de vader precies? Wij leggen het je uit.
De eerste week: geboorteverlof voor de vader
Die eerste dagen na de geboorte van je kleintje zijn ontzettend belangrijk. Je wilt niet alleen genieten van je baby, maar ook je partner zo goed mogelijk ondersteunen. Daarom hebben vaders recht op een week geboorteverlof na de komst van een kleintje. Het is mogelijk om deze vrije dagen ook over meerdere weken te verspreiden, maar je moet ze binnen vier weken na de geboorte opnemen. Het verlof is gelijk aan het aantal uren dat je per week werkt. Werk je dus 36 uur in een week? Dan heb je recht op 36 uur geboorteverlof, dat je ook over vier weken mag spreiden. Over je inkomsten hoef je je geen zorgen te maken, want je loon wordt volledig doorbetaald tijdens deze verlofuren.
Aanvullend geboorteverlof
Misschien vind je het helemaal niet genoeg om slechts een week vrij te zijn na de komst van je kleine. Daarom is er sinds 2020 ook aanvullend geboorteverlof voor de vader. Dit zijn vijf extra weken die je op mag nemen, maar wel binnen de eerste zes maanden na de geboorte van je kind. Je berekent deze uren door de uren van je werkweek met vijf te vermenigvuldigen. Bij een werkweek van 36 uur heb je dus recht op 5 x 36 = 180 uren aanvullend geboorteverlof.
Aanvullend geboorteverlof heeft wel invloed op je inkomsten. Je ontvangt tijdens deze periode geen loon, maar wel een uitkering van het UWV. Deze uitkering bedraagt 70% van je gebruikelijke loon.
Ouderschapsverlof
We hebben al een uitgebreid artikel over ouderschapsverlof, maar wat houdt dit kort gezegd in? Je kunt het ouderschapsverlof voor de man eigenlijk in twee delen splitsen: betaald en onbetaald verlof.
Je hebt recht op betaald ouderschapsverlof in het eerste levensjaar van je kind. Het gaat dan om negen weken verlof, waarbij je 70% van je salaris krijgt uitbetaald. Ook deze verlofuren bereken je aan de hand van de uren die je normaal gesproken per week werkt. Je mag ze inzetten hoe jij dat wilt, aaneengesloten, een extra vrije dag of zelfs meerdere vrije dagen per week. Dit ouderschapsverlof komt nog boven op het geboorteverlof en het aanvullende geboorteverlof voor vaders.
Dan is er onbetaald ouderschapsverlof. In totaal heb je tot het achtste levensjaar van je kind recht op 26 weken verlof. Kies je ervoor om 9 weken betaald verlof op te nemen? Dan trek je deze van de 26 weken af. Je hebt dan nog 17 weken onbetaald verlof over. Ook hier geldt dat je deze weken op je eigen manier indeelt. Wil je een vaste papadag inplannen of is er een periode waarin je wel wat extra vrije weken kunt gebruiken om voor je kind te zorgen?
Ouderschapsverlof aanvragen
Je hebt wettelijk recht op alle soorten verlof die wij hier genoemd hebben, maar dat betekent niet dat je zomaar vrij kunt nemen. Voor alle soorten verlof geldt dat je je werkgever op tijd op de hoogte moet brengen. Twee maanden vooraf is een goede richtlijn, al kan het bij spoedgevallen natuurlijk ook sneller. Je werkgever moet akkoord gaan met je verlofaanvraag, tenzij er zwaarwegende redenen zijn om dat niet te doen. Het is dan aan je werkgever om een passende oplossing te vinden, zodat jij wel genoeg tijd kunt besteden aan je gezin.
Is ouderschapsverlof er voor alle vaders?
Ja, alle vaders hebben recht op ouderschapsverlof, dus ook wanneer je een kindje adopteert of pleegouder wordt. Houd er wel rekening mee dat je voor sommige soorten verlof minstens een jaar in dienst moet zijn bij je werkgever.